انفجار قیمت روغن در یک ماه / ۷۸ درصد گرانی خدمت شما!

دی ماه 1404 مقارن بود با عملیات ضربتی دولت برای اصلاحات ارزی و حذف ارز ترجیحی که از آن به عنوان جراحی اقتصادی یاد شد. در پی این تغییرات، برخی از اقلام خوراکی با جهش قیمتی مواجه شدند. به همین دلیل، دولت برای جبران این جهش سبد کالابرگ یک میلیون تومانی را برای هر یک از اعضای خانواده تعریف کرد تا جامعه بتواند از این پیچ عبور کند. اما سوال اینجاست که سهم تورم خوراکی‌ها چقدر بود؟ اقلام اساسی سفره در بازه یک ماهه آذر تا دی دستخوش چه تغییراتی شدند؟ در این مطلب داده‌ها و اعداد و ارقام مرکز آمار را بررسی می‌کنیم تا ببینیم این تورم دقیقا تا کجا پیش رفت.

بر اساس داده‌های مرکز آمار کشور، در دی ماه 1404 شاخص قیمت مصرف کننده خانوارهای کشور به عدد 469.4 رسیده است. شاخص قیمت مصرف کننده نشان‌دهنده تورمی است که مردم به عنوان مصرف‌کنندگان کالا و خدمات در زندگی روزمره خود احساس می‌کنند.

تورم نقطه به نقطه نسبت به ماه مشابه سال قبل، 60.0 درصد افزایش و در دوازده ماهه منتهی به ماه جاری نسبت به دوره مشابه سال قبل، 44.6 درصد افزایش داشته است. این یعنی خانوارهای کشور به طور میانگین، 60 درصد بیشتر از دی ماه 1403 برای خرید یک کالا و خدمات پول پرداخت کرده‌اند.

اما این 60 درصد میانگین همه کالاها و خدمات در همه بخش‌ها خوارکی، مسکن، دخانیات، بهداشت و درمان، آموزش، پوشاک، مبلمان، لوازم خانگی و ... بوده است. با نگاهی به رقم تورم نقطه به نقطه بخش خوراکی ها، به عدد 90.7 درصد می‌رسیم. این یعنی خوراکی‌ها به طور میانگین از دی ماه سال گذشته حدوداً دو برابر شده‌اند. اما باز هم این رقم 90.7 درصد یک میانگین از خوراکی‌ها و آشامیدنی‌ها است. حال باید دید کدام خوراکی‌ها بیشترین تورم را تجربه کرده‌اند و سهم اقلام ضروری سفره چقدر بوده است.

تورم ماهانه 7.6 درصد

منظور از تورم ماهانه، درصد تغییر عدد شاخص تورم، نسبت به ماه قبل است. در دی ماه 1404 تورم ماهانه خانوارهای کشور برابر 7.9 درصد بوده. این یعنی کالاها و خدمات به طور میانگین 7.9 درصد نسبت به ماه آذر گرانتر شده‌اند.

چهار گروه صدر نشین تورم ماهانه خوراکی‌ها بودند. گروه روغن‌ها و چربی‌ها 51.8 درصد، لبنیات و تخم مرغ 19.3 درصد، انواع گوشت قرمز و سفید 18.9 و نان و غلات 12.8 درصد نسبت به ماه گذشته گرانتر شدند.

در گروه روغن‌ها، روغن نباتی جامد با 78.6 درصد و روغن مایع با 77.1 درصد افزایش قیمت، بیشتر از همه گران شدند. در گروه لبنیات و تخم مرغ، بیشترین افزایش قیمت نسبت به آذر ماه مربوط تخم مرغ ماشینی با 48.6 درصد، پنیر ایرانی پاستوریزه با 17.4 درصد، ماست پاستوریزه با 12.7 درصد و "شیر پاستوریزه با 11.5 درصد اعلام شد.

کدام خوراکی ها نسبت به سال قبل 2 برابر شدند؟

تورم نقطه به نقطه نان و غلات 133.6 درصد اعلام شده که نشان می‌دهد، مصرف کنندگان در دی ماه 1404 حدود 2.5 برابر دی ماه سال قبل برای خرید این گروه پول پرداخت کرده‌اند.

در این گروه، اقلام «برنج خارجی درجه یک» با 37.4 درصد، «برنج ایرانی درجه یک» با 10.3 درصد و «شیرینی خشک» با 10.2 درصد بیشترین افزایش قیمت را در بازه یکماهه آذر-دی داشته‌اند.

در رده دوم میوه و خشکبار قرار دارد که 118.7 درصد برایش گزارش شده است. پس از آن، دسته روغن‌ها و چربی‌ها 116.9 درصد تورم نقطه به نقطه را تجربه کرده که نشان می‌دهد این دو گروه بیش از دو برابر گرانتر شده‌اند.

سبد گوشت در دی ماه چقدر گران شد؟

سبد گوشت خانوار شامل گوشت قرمز، مرغ و ماهی است. در این گروه، بیشترین افزایش قیمت نسبت به ماه قبل مربوط به «مرغ ماشینی» با 29.0 درصد، «گوشت گاو یا گوساله» با 16.0 درصد و «گوشت گوسفند» با 15.1 درصد است.

سبد اقلام ضروری خوراکی چقدر گران شد؟

دولت اخیراً با تعیین 9 قلم کالای ضروری در روش دوم کالابرگ به طور رسمی اعلام کرده برای این که کالری مورد نیاز بدن شهروندان تامین شود، به ازای هر نفر وزن خاصی از 9 قلم کالای خوراکی مورد نیاز است. به همین دلیل با توجه به تورم این 9 قلم، روش دوم را به عنوان یک گزینه برای جبران تورم در اختیار خانوار گذاشت. اما شاید سوال باشد مگر چه مقدار این سبد تورم داشت که دولت چنین تصمیمی گرفت. در ادامه داده‌های اعلامی مرکز آمار از تورم آذر- دی 1404 این اقلام ارائه می‌شود.

 بیشترین تورم در سبد اقلام خوراکی اساسی مربوط به روغن مایع و سپس تخم مرغ است. میانگین تورم این اقلام در بازه یک ماهه آذر تا دی 24.3 اعلام شده است.